วันนี้เราจะพาเพื่อนๆ ทุกคนมาทำความรู้จักกับ กวางดาว กวางดาวเป็นสัตว์ป่าสงวนที่ใกล้สูญพันธุ์ จัดได้ว่าเป็นสัตว์ที่หายากที่สุดในประเทศไทยก็ว่าได้ และวันนนี้เราจะพาเพื่อนๆ มาเรียนรู้เกี่ยวกับพฤติกรรมการใช้ชีวิตของกวางดาวกันว่าการใช้ชีวิตเพื่อความอยู่รอดของสัตว์ชนิดนี้จะเป็นอย่างไรเราไปดูพร้อมๆ กันเลย

แต่ก่อนอื่นที่เราจะไปดูการเอาตัวรอดของเจ้ากวางดาว เราจะต้องเรียนรู้เกี่ยวกับข้อมูลพื้นฐานทั้งหมดของเจ้ากวางดาวเสียก่อน เพราะหากเราไม่รู้ข้อมูลอะไรเลยเกี่ยวกับเจ้ากวางดาวก็จะเป็นเรื่องที่อยากที่เราจะสามารถเรียนรู้เกี่ยวกับนิสัยและตัวตนของกวางดาวได้ ดังนั้นวันนี้เราจะพาไปเรียนรู้แบบละเอียดเพื่อใช้เป็นข้อมูลเกี่ยวกับการศึกษา และหาความรู้อย่ารอช้าเราไปกันเลย

กวางดาว

ลักษณะทั่วไปของ กวางดาว

กวางดาว มีขนสีน้ำตาลแกมเหลือง มีจุดสีขาวบนลำตัว ส่วนท้องมีสีขาว เขามีสามกิ่งโค้งคล้ายรูปพิณ ยาวได้ถึง 75 ซม. และมีการผลัดเขาทุกปีในช่วงฤดูหนาวถึงต้นฤดูร้อน และใช้เวลา 5-6 เดือนในการงอกเขาขึ้นมาใหม่ เมื่อเทียบกับเนื้อทรายซึ่งเป็นญาติใกล้ชิดแล้ว กวางดาวถูกสร้างมาให้เหมาะสำหรับการวิ่งมากกว่า กวางดาวมีต่อมกลิ่นบริเวณดวงตา ซึ่งมีขนแข็งที่คล้ายกิ่งไม้เล็กๆ รวมทั้งต่อมกลิ่นที่หลังขา ตัวผู้มีต่อมกลิ่นบริเวณดวงตาใหญ่กว่าตัวเมียและเปิดออกบ่อยครั้งเมื่อมีสิ่งเร้า

กวางดาวมีการกระจายพันธุ์ในประเทศอินเดีย ตลอดไปจนถึงเนปาล ภูฏาน บังกลาเทศ และศรีลังกา ทางตะวันตกสิ้นสุดที่ทางตะวันออกของรัฐราชสถานและรัฐคุชราตกวางดาว หรือ กวางทอง (อังกฤษ: Chital, Cheetal, Spotted deer, Axis deer)

เป็นกวางที่มีถิ่นอาศัยในพื้นที่ป่าของประเทศศรีลังกา, ประเทศเนปาล, ประเทศบังกลาเทศ, ประเทศภูฏาน, ประเทศอินเดีย, และมีประชากรกลุ่มเล็ก ๆ ในประเทศปากีสถาน กวางดาวมีความสูงจรดหัวไหล่ประมาณ 90 ซม. หนักประมาณ 85 กก. ตัวผู้ใหญ่กว่าตัวเมีย มีช่วงอายุประมาณ 8–14 ปี

กวางดาวอินเดีย

ลักษณะกวางดาว

มีส่วนสูงที่ไหล่ประมาณ 1 เมตร ตัวผู้มีเขาโค้งยาวประมาณ 90 เซนติเมตร มีกิ่งข้างละสามกิ่ง ขนเป็นสีน้ำตาลอมแดง มีจุดสีขาวเรียงไปตามทางยาวของลำตัว ขนบริเวณใต้ลำคอและส่วนท้องมีสีขาว

ที่สันหลังจะมีสีขนค่อนข้างเข้ม กวางดาวมีขนสีน้ำตาลแกมเหลืองออกสีชมพู มีจุดสีขาว ส่วนท้องมีสีขาว เขามีสามกิ่ง โค้งคล้ายพิณ มีการผลัดเขาทุกปี ยาวได้ถึง 75 ซม. (2.5 ฟุต) เมื่อเทียบกับเนื้อทรายซึ่งเป็นญาติใกล้ชิดแล้ว

กวางดาวถูกสร้างมาให้เหมาะสำหรับการวิ่งมากกว่า และมีสัณฐานที่พัฒนาสูงกว่าคือปลายเขาสั้นตามส่วน และกล่องหู มีขนาดเล็กกว่า มีโพรงจมูกขนาดใหญ่ ตัวผู้มีขนาดใหญ่กว่าตัวเมีย สูงประมาณ 90 ซม. (35 นิ้ว) จรดไหล่ หัวถึงลำตัวยาว 170 ซม. (67 นิ้ว) หางยาว 20 ซม. (7.9 นิ้ว) หนัก 30 ถึง 75 กก. (66 ถึง 170 ปอนด์) ตัวเมียหนัก 25 ถึง 45 กก. (55 ถึง 99 ปอนด์) ตัวผู้ที่มีขนาดใหญ่มากๆ หนักได้ถึง 98 ถึง 110 กก. (220 ถึง 240 ปอนด์) มีช่วงชีวิต 8–14 ปี

กวางดาวได้มีวิวัฒนาการของต่อมดมกลิ่นบริเวณดวงตาที่สูงมาก ซึ่งมีขนแข็งที่คล้ายกิ่งไม้เล็กๆ ทั้งตัวรวมทั้งต่อมกลิ่นที่หลังขาของกวางดาว ตัวผู้มีต่อมกลิ่นบริเวณดวงตาใหญ่กว่าตัวเมียและเปิดออกบ่อยครั้งเมื่อตอบสนองสิ่งเร้า จึงเป้นสิ่งที่พิเศษมากสำหรับกวางดาว

กวางดาวสูญพันธุ์หรือยัง

ถิ่นกำเนิด

พบมากในเนปาล อินเดีย และศรีลังกา

อาหาร

อาหารของกวางดาวได้แก่หญ้าและใบไม้

นิสัย

ชอบหากินรวมกันเป็นฝูง ตามทุ่งโล่งหรือป่าละเมาะที่อยู่ใกล้แหล่งน้ำ ตอนเที่ยงวันจะเข้าไปหลบแดดในป่าทึบ

การสืบพันธุ์

กวางดาวจับคู่ผสมพันธุ์ ในช่วงเดือนพฤศจิกายนจนถึงเดือนธันวาคม ตัวเมียจะตั้งท้องประมาณ 6 เดือน ตกลูกครั้งละ 1 ตัว ลูกกวางจะอยู่กับแม่จนอายุได้ 1 ปี จึงแยกไปรวมฝูงตัวผู้

กวางดาว อาหาร

การกระจายพันธุ์

การกระจายพันธุ์ของกวางดาวได้มีการกระจายพันธุ์ในประเทศอินเดีย ตลอดไปจนถึงประเทศเนปาล ,ภูฏาน ,บังกลาเทศ และศรีลังกา ทางตะวันตกสิ้นสุดที่ทางตะวันออกของรัฐราชสถานและรัฐคุชราต ทางเหนือสิ้นสุดไปตามแนวเข็มขัดบาบาร์-เทไร ตีนเขาของเทือกเขาหิมาลัยและจากรัฐอุตตรประเทศและรัฐอุตตราขัณฑ์ผ่านไปถึงเนปาล ตะวันตกเฉียงเหนือของเบงกอลและรัฐสิกขิม

และต่อจากนั้นไปทางตะวันตกของรัฐอัสสัมและป่าชุมชนของประเทศภูฏานที่ต่ำกว่าระดับน้ำทะเล 1,100 เมตร จุดสิ้นสุดทางตะวันออกนั้น ผ่านทางตะวันตกของรัฐอัสสัม ถึงป่าซันเดอร์แบน ของเบงกอลตะวันตกและบังกลาเทศ ทางใต้สิ้นสุดที่ศรีลังกา มีการพบกวางดาวเป็นช่วง ๆ ตามพื้นที่ป่าที่วางตัวตลอดแหลมอินเดีย แต่ปัจจุบันพบได้แค่ในป่าซันเดอร์แบนในบังกลาเทศเท่านั้น ส่วนพื้นอื่นได้สูญพันธุ์ไปจากธรรมชาติแล้ว

สถานภาพปัจจุบัน

กวางดาวเป็นสัตว์ป่าสงวนที่ใกล้สูญพันธุ์ สิ่งมีชีวิตที่มีความเสี่ยงต่ำต่อการสูญพันธุ์ในประเทศไทย การคุ้มครองทางด้านกฎหมายต่อกวางดาวเป็นสิ่งที่คนไทยได้ให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก เพราะปริมาณและประชากรของกวางดาวได้ลดน้อยลงเป็นจำนวนมาก ทำให้ในท้ายที่สุดกฎหมายในประเทศไทยจึงได้ออกกฎหมายคุ้มครองสัตว์สงวนประเภทกวางดาว